Tin tức công ty, Tin tức

Tiêu chuẩn chống sét lan truyền (SPD) mới nhất: Hướng dẫn từ chuyên gia

Đã đăng trên bởi DMP

Tiêu chuẩn chống sét lan truyền: Đừng để “mất bò mới lo làm chuồng”

Nhiều người nghĩ rằng chỉ cần lắp cái kim thu sét trên nóc nhà là xong. Nhưng thực tế, những cú sét đánh cách xa cả cây số vẫn có thể “theo chân” đường dây điện, mạng viễn thông để nướng chín dàn máy tính hay hệ thống camera trong nhà bạn. Đó là lúc chúng ta cần đến thiết bị chống sét lan truyền (Surge Protective Device – SPD).

Nhưng chọn SPD thế nào cho đúng? Không phải cứ ra tiệm bảo “bán cho tôi cái chống sét” là xong. Nó phải có tiêu chuẩn rõ ràng.

Co che hoat dong chong set lan truyen

1. Tiêu chuẩn chống sét lan truyền, thiết bị chống sét

Hiện nay, giới kỹ thuật điện trên toàn thế giới và cả Việt Nam đều lấy hai hệ thống tiêu chuẩn sau làm gốc:

  • IEC 61643-11: Của ủy ban Kỹ thuật Điện Quốc tế dành cho các thiết bị bảo vệ quá áp thấp áp. Nó phân loại rõ ràng các dòng SPD để chúng ta không lắp nhầm Type 2 vào vị trí của Type 1.
  • UL 1449: Tiêu chuẩn của Mỹ. Nếu bạn dùng hàng của các hãng như Prosurge, LPI hay ABB, bạn sẽ thấy chứng chỉ này. Nó cực kỳ khắt khe về khả năng chịu nhiệt và chống cháy của thiết bị.

2. Phân loại SPD theo tiêu chuẩn: Hiểu đúng để dùng:

Trong kỹ thuật, chúng ta chia ra 3 cấp độ bảo vệ (Class/Type). Nói cho dễ hiểu thì nó giống như các lớp hàng rào bảo vệ một pháo đài vậy.

  • Type 1 (Class I): Lớp bảo vệ vòng ngoài. Thường lắp ở tủ điện tổng (MSB). Nó chịu được dòng sét trực tiếp cực mạnh với dạng sóng 10/350µs. Nếu tòa nhà có lắp kim thu sét, bắt buộc phải có SPD Type 1.
  • Type 2 (Class II): Lớp bảo vệ trung gian. Lắp ở các tủ điện tầng. Nó xử lý các xung điện áp phát sinh từ việc đóng ngắt thiết bị trong mạng lưới điện hoặc các dòng sét dư từ Type 1 truyền sang. Dạng sóng thử nghiệm là 8/20µs
  • Type 3 (Class III): Lớp bảo vệ cuối cùng. Đây là những thiết bị nhỏ gọn lắp ngay trước tivi, máy chủ hoặc thiết bị y tế nhạy cảm.

3. Các thông số kỹ thuật cho thiết bị chống sét lan truyền

thong so hien thi cua chong set lan truyen

Khi cầm một con SPD lên, đừng chỉ nhìn thương hiệu. Hãy soi kỹ các thông số sau:

  • Uc (Maximum Continuous Operating Voltage): Điện áp hoạt động liên tục lớn nhất. Ở Việt Nam, lưới điện 220V thường chọn Uc khoảng 320V đến 420V là vừa đẹp. Thấp quá gây ra cháy SPD, cao quá thì lại không bảo vệ được gì.
  • Up (Voltage Protection Level): Cấp độ bảo vệ điện áp. Đây là con số cực kỳ quan trọng. Nó cho biết mức điện áp còn lại sau khi SPD đã “gánh” cú sét. Ví dụ thiết bị của bạn chịu được 1.8kV thì Up của SPD phải nhỏ hơn 1.8kV.
  • Iimp và In: Dòng xả xung sét. Càng cao thì độ bền của SPD càng lớn, nhưng giá cũng sẽ chát hơn.

4. Tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) nói gì?

Tại nước ta, TCVN 9385:2012 là tiêu chuẩn hiện hành cho việc thiết kế, kiểm tra và bảo trì hệ thống chống sét cho công trình. Tuy nhiên, tiêu chuẩn này tập trung nhiều vào chống sét trực tiếp. Đối với SPD, các kỹ sư thường áp dụng trực tiếp IEC 61643 để đảm bảo tính đồng bộ với thiết bị nhập khẩu.

5. Sai lầm thường gặp: “Lắp cho có”

Tôi đã gặp nhiều trường hợp chủ nhà bỏ ra cả chục triệu mua thiết bị xịn nhưng lại không nối dây tiếp địa hoặc nối dây tiếp địa bé như sợi chỉ, hoặc dây dài loằng ngoằng. Trong chống sét, dây tiếp địa phải ngắn nhất có thể và tiết diện phải đủ lớn (tối thiểu 6mm2 cho Type 2). Nếu không, tiêu chuẩn nào cũng vô nghĩa.

6. Các câu hỏi thường gặp

Thiết bị chống sét lan truyền có tốn điện không?

Không, nó chỉ hoạt động khi có xung điện đột ngột

Khoảng cách lắp đặt giữa SPD Type 1 và Type 2 là bao nhiêu để đạt hiệu quả?

Tối thiểu 10m dây dẫn để đảm bảo phối hợp bảo vệ

Có cần thay SPD sau mỗi lần sét đánh không?

Phụ thuộc vào chỉ báo trên thiết bị, nếu cờ báo chuyển sang màu đỏ thì cần thay thế

Tại sao lắp chống sét rồi mà thiết bị vẫn cháy?

Thường do hệ thống tiếp địa không đạt chuẩn hoặc chưa lắp bảo vệ đường tín hiệu

Dùng SPD 1 pha cho điện 3 pha được không?

 Được, nếu lắp kết hợp đúng sơ đồ, nhưng nên dùng loại 3 pha chuyên dụng

7. Kết luận

Chống sét lan truyền chỉ thực sự hiệu quả khi đạt đúng tiêu chuẩn quốc tế như IEC 61643, kết hợp với lắp đặt đúng kỹ thuật và hệ thống tiếp địa đạt chuẩn

📞 Liên Hệ & Hỗ Trợ

Nếu bạn có thắc mắc chi tiết về đo điện trở đất, hãy liên hệ:

  • Hotline: 0981.891.315 – 0338.446.450 (Chuyên Gia Tư Vấn)
  • Email: info@dmpsolutions.com.vn
  • Giờ làm việc: Thứ 2-6, 8:00-17:00
  • Hỗ trợ tư vấn Miễn Phí: Cho khách hàng toàn quốc